أبو ريحان البيروني ( مترجم : اكبر دانا سرشت )
453
آثار الباقيه ( فارسى )
در روز بيست و سوم اين ماه ذكران جيلاسيوس شهيد است و در شبى كه روز بيست و پنجم اين ماه بر آن مقدم است بعقيده روميان شب بيست و پنجم محسوب و عيد ميلاد در آن روز است كه عيد ميلاد مسيح باشد و در آنشبى كه تولد مسيح روى داد پنجشنبه بود و بيشتر از مردمان بر اين عقيدهاند كه اين پنجشنبه روز بيست و پنجم بوده ولى اين رأى درست نيست و بيست و ششم مىشود و اگر كسى مىخواهد مطلب مذكور را بيازمايد قواعدى را كه در پيش گفتيم بايد به كار برد و نخستين روز كانون اول روز يكشنبه بوده و در روز بيست و دوم ذكران داود نبى و يعقوب اسقف ايليا مىباشد و در روز بيست و هفتم ذكران استفانوس رئيس شماسين است و در بيست و هشتم هيرذوس قيصر روم اطفال شهر جليل را براى اينكه مسيح را كشته باشد از دم تيغ گذرانيد چنان كه در آغاز انجيل ذكر كردهاند . تكذيب مسيحى شدن پسر عموى هارون الرشيد و بدار آويختن او بامر خليفه در بيست و نهم ذكران انطونيوس شهيد است كه بعقيده مسيحيان او پدر روح است كه پسر - عموى هرون الرشيد باشد و او پس از اسلام نصرانيت را برگزيد و بدين سبب هارون او را بچوبهء دار آويخت و اين قصه در نزد عيسويها بسيار طولانى و شگفتآور است و ما هرگز چنين مطلبى را در هيچ تاريخ نخواندهايم و مسيحيان بسيار خوشباور هستند و هرچه را كه بمذهب ايشان بستگى داشته باشد بدون هيچ تدقيق بر آن گوش فرامىدارند و باور مىكنند . شرح عيد قلنداس كانون آخر - روز اول آن ذكران باسيليوس است و اين روز نيز عيد قلنداس است و معناى لفظ اين است كه ( خوب بوده است ) و در اين روز كودكان نصارى بدور هم گرد مىآيند و در خانههاى خود دور مىزنند و از خانهاى به خانه ديگر مىروند و بصداى بلند و آواز مىگويند : « قالندس قالندس » و در هر خانهاى كه رفتند ايشان را اطعام مىكنند و قدحهايى از شراب مىنوشانند .